Ben je dit jaar gestart met een studie? Dan is de studiefinanciering een belangrijke bron van inkomsten om het studentenleven te betalen. Soms is het ook nodig om extra te lenen. De kans is groot dat je een studieschuld op gaat bouwen. En die moet je ook gaan aflossen. Hoe ga je hier het beste mee om?
Verschil basisbeurs en studielening
Een fulltime student ontvangt van de overheid een bijdrage om de studie te betalen: deze studiefinanciering bestaat uit een basisbeurs en eventueel een aanvullende beurs. Deze bedragen hoef je niet terug te betalen als je binnen 10 jaar bent afgestudeerd. Maar de studieschuld die is opgebouwd met een studielening moet je wel terugbetalen.
Studielening
Studeren is duur: naast collegegeld en kosten voor studiematerialen komt daar voor veel studenten ook nog kamerhuur en kosten voor levensonderhoud bij. Om iedereen gelijke kansen te geven om te studeren is er de basisbeurs voor alle studenten en een aanvullende beurs die is afgestemd op de financiële draagkracht van de ouder(s).
Deze financiële bijdragen zijn echter niet altijd voldoende om alles te kunnen betalen. Je kunt ervoor kiezen om binnen de studiefinanciering een studielening aan te gaan met een relatief gunstige terugbetaalregeling (ten opzichte van andere leningsvormen):
- Een studielening kent een lange terugbetaalperiode.
- Je begint pas na twee jaar met terugbetalen, waardoor je die tijd kunt gebruiken om aan je carrière te werken en te sparen.
- Voldoe je aan alle voorwaarden, zoals het maandelijks aflossen van de lening, dan kan aan het einde van de looptijd een eventueel restbedrag kwijtgescholden worden.
- De rente op de lening is een stuk lager dan bij andere leningverstrekkers. Er komt dus minder ‘extra’ geld bovenop het geleende bedrag.
Kiezen om wel of geen lening aan te gaan
Een studielening kan een prima oplossing zijn als je de studie niet kunt betalen met andere inkomsten zoals een bijbaan. Maar je bouwt wel een studieschuld op. Volgens het CBS is de gemiddelde studieschuld van een pas afgestudeerde is zo’n € 18.200. En daar betaal je ook nog rente over. Denk er dus goed over na voor je een lening aanvraagt:
- Ga niet voor het maximale leenbedrag, maar reken uit hoeveel écht nodig is en wat dit doet voor de schuld op de lange termijn. Leen je bijvoorbeeld gedurende vijf jaar € 500 per maand, dan heb je aan het eind van je studie € 30.000 schuld opgebouwd. Kun je met een lager bedrag per maand ook de studie betalen, dan is je schuld uiteraard ook een stuk lager en dat kan best een verschil maken.
- De hoogte van de rente kan stijgen, zowel tijdens je studie als erna. Als de rente stijgt, moet je meer terugbetalen, terwijl je evenveel hebt geleend. Dit kan om behoorlijk grote bedragen gaan. In 2026 is de rente 2,33% als je onder de terugbetalingsregeling SF35 valt. Onder de terugbetalingsregeling SF15 is de rente 2,29%. In Mijn DUO staat welke terugbetalingsregeling voor jou geldt.
- Een studieschuld heeft ook gevolgen voor een hypotheek als je later een huis wil kopen. Hoe hoger de studieschuld, hoe lager het maximale bedrag is wat je kunt lenen om een huis te kopen.
Zo houd je de studieschuld zo laag mogelijk
- Vraag bij het aanvragen van de basisbeurs ook meteen de aanvullende beurs aan. Dit hoef je maar één keer te doen. Ieder opvolgend studiejaar bekijkt DUO of er recht is op een aanvullende beurs. Dit bepaalt DUO onder andere op basis van de hoogte van het inkomen van je ouder(s).
- Studenten hebben soms recht op toeslagen zoals zorgtoeslag, huurtoeslag of een tegemoetkoming scholieren. Het is de moeite waard hier naar te kijken.
- Budgeteer ieder jaar wat de reële inkomsten en uitgaven zijn, zodat je alleen leent wat écht nodig is. Met de rekenhulp van DUO kun je dit overzicht eenvoudig maken.
- Het kan zijn dat je de lening te hoog hebt ingezet of dat je inkomsten stijgen door bijvoorbeeld een bijbaan tijdens de studie. Het is dus verstandig om regelmatig te bekijken of het leenbedrag omlaag kan.
- Ben je klaar met je studie? Dan hoef je door de twee wachtjaren niet meteen af te lossen. Toch is het vaak verstandig om al eerder te beginnen met terugbetalen. De schuld loopt namelijk nog wel verder op door de rente die doorloopt.
Inzicht zorgt voor financiële rust
Goed omgaan met studiefinanciering begint met overzicht van inkomsten en uitgaven. Met een studentenrekening van ASN Bank kun je het overzicht bewaren door in de app jouw inkomsten meteen onder te verdelen in potjes voor studiekosten, kamerhuur en leefgeld. Zo weet je precies waar je je geld aan uitgeeft en of je nog iets over hebt voor een extra uitgave.
Wil je persoonlijk advies over hoe jij tijdens (en na) je studie financiële rust kunt ervaren? Maak gerust een afspraak met de adviseur bij jou in de buurt. Ook dan zijn we er voor jou.
